|
|||
|
شهر و خدمات شهری: ............................................. .......................................................... ............................................................... .................................................................................... دانستنی های زلزله (3) آموزشی: ................................................. .............................................. بازیافت مواد و سلامت محیط زیست اخبار جالب جهان:................................................. ........ کارت تبریک های ویروسی کریسمس کامپیوترها را مختل می کند ............................ در بمب گذاری در کربلا و نجف 67 نفر کشته شدند ........................... نسل 10% از پرندگان تا سال 2100 نابود خواهد شد سرگرمی: .................................................................. دانستنی های زلزله دانستنی های زلزله (3)
آیا می توان با بوجود آوردن زلزله های خفیف و لغزنده
کردن گسل ها با آب از وقوع زلزله های مهیب
جلوگیری کرد؟ مهندسین زلزله طی تحقیقاتی پی بردند که هر زلزله 6 ریشتری، 10 زلزله 5 ریشتری،100 زلزله 4 ریشتری و 1000 زلزله 3 ریشتری را به همراه دارد و به همین ترتیب با کم شدن بزرگی زلزله بر تعداد آن افزوده می شود. درست است که این زلزله ها زلزله های خفیفی هستند اما آنقدر کوچک نیستند که بتوانند از وقوع یک زلزله مهیب و با مقیاس بالاتر بعدی جلوگیری کنند. بعنوان مثال یک زلزله با بزرگی 6ریشتر انرژی برابر با 32 زلزله 5 ریشتری، 1000 زلزله 4 ریشتری و 32000 زلزله 3 ریشتری را آزاد می کند. بنا براین درست است که ما تعداد زیادی زلزله با مقیاس های کوچک را ثبت می کنیم اما این زلزله ها به هیچ عنوان از نظر تعداد، بزرگی و میزان انرژی آزاد شده در آن حد نیستند که بتوانند از وقوع یک زلزله بزرگ ممانعت کنند. طی تحقیقاتی در مورد پر کردن گسل ها با آب یا دیگر مواد لغزنده دیگر اثبات شده است که اگر این مواد را با فشار بسیار وارد گسل کنیم زلزله زودتر از موعد مقرر رخ می دهد. اگر چه این کار عواقب بسیار خطرناکی را در نواحی پر جمعیت درپی خواهد داشت مثلا ممکن است این زلزله مخرب باشد و تلفات جانی و مالی زیادی را برجا بگذارد. درست است که برخی افراد می توانند وقوع زلزله را پیش بینی کنند؟ در مورد ادعای برخی افراد در مورد وقوع زلزله هنوز استدلال علمی به اثبات نرسیده است.
آیا ارتباطی میان زلزله و آب و هوا وجود دارد؟ در قرن چهارم پیش از میلاد مسیح ارسطو این نظریه را پیشنهاد کرد که زلزله در نتیجه بادهایی که در غارهای زیر زمینی می وزد رخ می دهد. این ارتعاش های کوچک در اثر بیرون راندن هوا از بلندگاه های غار و ارتعاش های کوچک تر در اثر شکستن هوا در سطح پوسته لایه زمین ایجاد می شود. این تئوری به نظریه ارتباط آب و هوا با زلزله منتهی می شود چراکه میزان بالایی هوا در زیر زمین محبوس می شود و این هوا قبل از وقوع زمین لرزه گرم و ملایم است. تئوری بعدی گویای این است که زلزله در شرایط آب و هوایی ساکن و ابری رخ می دهد و معمولا وزش بادهای تند، شخانه های درخشان و پدیده های جوی از قبیل رنگین کمان و تندر زمان وقوع زلزله را به جلو می اندازد. اگرچه ارتباط منطقی میان زمین لرزه و موقعیت جوی و جود ندارد و تحقیقات زمین شناسی اثبات می کند که زلزله در هر موقعیت جوی و هر زمان امکان وقوع دارد و منشا زلزله مایل ها زیر زمین است. باد، بارندگی و موقعیت جوی تنها لایه های سطحی و نهایتا کم عمق زمین را تحت تاثیر قرار می دهد در حالیکه منشا وقوع زمین لرزه در نقاط عمیق و ژرفای زمین است و هوای جوی زمین نمی تواند به آنجا نفوذ کند و در ثانی نیرویی که باعث وقوع زمین لرزه می شود به مراتب بالاتر از نیروی آب وهوایی جوی کره زمین است. زلزله در تمامی شرایط جوی و در تمام طول سال و در تمام ساعات شبانه روز رخ می دهد. اگرچه زلزله یک پروسه زمین ساز شناسی جهانی است اما در تغییر روند بلندی های زمین و سازه شناسی بسیار حائز اهمیت است.
آیا زمین لرزه با موقعیت ماه در آسمان ارتباط دارد؟ در حالت های نابسامانی مداری خورشید، ماه و دیگر سیارگان می توانند نقاطی از زمین را که دارای گرایش هستند تحت اشعاع قرار دهد. میزان این تاثیر با توده های عینی رابطه مستقیم و با مجذور فاصله آن با زمین رابطه معکوس دارد. با توجه به فهرست زلزله ها تا کنون هیچ رابطه ای تعریف شده ایی میان شدت زمین لرزه و جزر و مد کشف نشده است. اما در گزارشاتی درباره رابطه جزیی میان زلزله و جزر و مد در برخی نواحی آتشفشانی از قبیل دریاچه ماموت در دست است. آیا ممکن است در اثر زلزله زمین دهان باز کند؟ ممکن است در اثر زلزله، رانش زمین، زمین لغزه و سایر واکنش های زمین شناختی ژرفکافت های عمیقی پدید آید. اما در حین زلزله گسل ها دهان باز نمی کنند. حرکت های زمین در راستای هموار شدن _و نه شیب دار شدن_ گسل پدید می آید. اگر گسل ها شکاف بردارند هیچ زلزله ای رخ نخواهد داد چرا که هیچ اصطکاکی بوجود نمی آید و در نتیجه زلزله ای پدید نمی آید. به چه دلیل اخیراْ شاهد زلزله های بسیاری هستیم؟ آیا این به معنای آن است که فعالیت زمین افزایش یافته است؟ آیا زلزله بزرگی در راه است؟ یا با توجه به این زلزله ها می توان گفت که انرژی داخلی زمین تخلیه شده و تا مدت های مدیدی شاهد زمین لرزه نخواهیم بود؟
اگر چه در این قرن شاهد زلزله های بیشتر از 7 ریشتر بدیم
اما آمار نشانگر آن است که تعداد این زلزله ها رو به
کاهش است. بحث در این رابطه بر پایه این واقعیت است که
در بیست سال اخیر بر تعداد زلزله ها افزوده شده و ما هر
ساله زلزله های بسیاری را به ثبت رسانده ایم و تعداد
بسیار زیاد زلزله های ثبت شده در ایستگاه های زلزله
نگاری در سراسر جهان گواه بر این مطلب است. روند افزایشی زلزله بدین معنا نیست که زمین لرزه ای با شدت زیاد رخ خواهد داد و آرام گرفتن موقت زمین و عدم تکانش های زمین هم بدین معنا نیست که زلزله بزرگی رخ نخواهد داد. در سال میلیون ها زمین لرزه در خهان بوقوع می پیوندد اما همه این زلزله ها ثبت نمی شود چرا که برخی زلزله ها در نقاط دور افتاده دنیا و فاقد ایستگاه لرزه نگاری رخ می دهد و بعضی دیگر آنقدر کوچکند که دستگا های لرزه نگاری نمی تواند آنها را ثبت کند. در جدول زیر آمار تقریبی زلزله هایی که تا کنون در جهان بوقوع پیوسته و بزرگی این زلزله ها بیان شده است.
مأخذ : http://earthquake.usgs.gov خواننده عزيز، لطفا نظرات و پيشنهادات خود را به پست الکترونيکی ( info@shirazcity.org ) ارسال داريد تا به آن پرداخته شود. |